W ostatnich dniach Urząd Miejski w Tłuszczu wydał pierwszy tom periodyku Tłuszcz. Źródła i materiały do dziejów miasta i gminy. Publikacja ta, to zbiór nieznanych i niepublikowanych wcześniej dokumentów dotyczących przeszłości gminy, wybranych i opatrzonych komentarzem przez Jarosława Stryjka.
W przedmowie burmistrz Paweł Bednarczyk przybliżył ideę powołania periodyku. Pisze m.in., że „tu będzie zawsze miejsce dla historyków, fotografów, i artystów chcących zaprezentować swoje dzieła” a samo wydawnictwo posłuży też do „promowania wizerunku Tłuszcza i wsi wchodzących w skład gminy.”
We wstępie, redaktor pozycji – Jarosław Stryjek przedstawił ustalenia autorów dotychczasowych opracowań o lokalnej historii. Zaznaczył, że w tej pozycji skupił się na pokazaniu atrakcyjnych w treści i w większości nieznanych dotąd dokumentów.
Istotnie te ustalenia rzucają nowe światło na przeszłość naszej okolicy. Autor zamieścił w niej m.in. najstarszy znany dokument dotyczący Tłuszcza. Pisany trudnym do odczytania pismem późnogotyckim dokument z 1526 roku przedstawia zastawienie w ramach długów wioski Tłuscziecz przez księżną Annę Mazowiecką, córce Piotruchnie i synowi Janowi Długoszowi, mieszczanom warszawskim. Kolejnym istotnym źródłem zamieszczonym w pozycji są zapisy na temat Tłuszcza w lustracjach królewskich z XVI i XVII wieku. Świetnym materiałem kartograficznym jest także plan wsi Postoliska z I połowy XIX wieku.
Na kolejnych stronach publikacji Jarosław Stryjek przybliża postać podpułkownika Andrzeja Kiwerskiego – uczestnika wojen napoleońskich i powstania listopadowego, a co ważne dla nas – właściciela Tłuszcza. Największą jednak wartość publikacji stanowią materiały dotyczące najnowszej historii. Autor dotarł do obwieszczenia o powołaniu osady (miasteczka) i gminy Tłuszcz z pierwszego kwietnia 1917 roku. Tym samym ustalenia te rzucają całkiem nowe światło sprawę, bowiem dotychczasowe publikacje za datę utworzenia gminy podawały rok 1916. Niemałą radość czytelnikom zainteresowanym dziejami naszej gminy, powinien sprawić zamieszony w książce protokół z zebrania gminnego gminy Tłuszcz z 20 listopada 1918 roku z listą pierwszych radnych. Ciekawe są też dokumenty z czasu II wojny światowej, a szczególnie plan orientacyjny osady Tłuszcz z lat okupacji oraz lista urzędników miejskich i sołtysów. Ostatnia część publikacji to wspomnienia majora Jerzego Iszkowskiego, który w czasie akcji „Burza” dowodził obroną Tłuszcza. Swoje wspomnienia nazwał on Rzeczpospolita Polska Tłuszczańska. Opisuje w nich wkroczenie do Tłuszcza wojsk partyzanckich z Armii Krajowej, entuzjazm ludności cywilnej, walki z Niemcami i rozterki dowódcy, który walczy ze świadomością nieuchronnej przegranej w obliczu niemieckiej przewagi.
Tłuszcz. Źródła i materiały do dziejów miasta i gminy to publikacja niewątpliwie przełomowa. Dobitnie pokazuje dotychczasowe błędy i niewiedzę o lokalnej historii. Wytycza kierunek do kolejnych badań historycznych. Niestety – dość słabą stroną pierwszego periodyku jest zbyt wiele literówek. Miejmy nadzieję, że kolejne tomy czeka już profesjonalna korekta.
***
Ze swojej strony pragnę pogratulować Pawłowi Bednarczykowi i Jarosławowi Stryjkowi podjęcia tak ważnej inicjatywy. Myślę, że wszyscy tłuszczańscy miłośnicy historii będą czekać z niecierpliwością na kolejny tom.
Musisz się zalogować, aby móc dodać komentarz.
Jestem zainteresowany, gdzie można nabyć książkę ?
Radek
29/06/2011 19:36
Witam
Publikację “Tłuszcz. Źródła i materiały do dziejów miasta i gminy”, można dostać zapewne w Urzędzie Gminy.
Marcin Ołdak
29/06/2011 21:07
szkoda tylko że nie było żadnego przetargu, aby wyłonić godnego autora na prawdziwe dzieło godne Tłuszcza. Po raz kolejny dochodzę do wniosku że jedyne kryterium to prywata, układy i kolesiostwo!!!
Wstyd!!!!!!!!!!!!!
A mało to u nas historyków!!!, po co importować, nie lepiej dać swoim zarobić??????
SZKODA
29/06/2011 23:26
Do Szkoda. Proszę o sprecyzowanie uwag co do autora. Jarosław Stryjek
Jarek
04/07/2011 00:00
Szkoda miał na myśli zapewne, że tą publikację powinien napisać Pan Robert Sz.
r
04/07/2011 10:20
Szkoda miał na myśli chyba p. Roberta S.
Ale kto wie kto kryje się pod “Szkodą” :)
tomek
04/07/2011 20:52
Szkoda miał na myśli chyba p. Roberta S.
Ktokolwiek by nie stał za “szkodą” :)
r
04/07/2011 20:58
kiedy bendzie opracowanie na temat obozu NKWD w tluszczu
kazimierz
05/07/2011 05:59
Do Szkoda. A znasz jakiegoś historyka z gminy Tłuszcz, który zajmuje się historią lokalną?
...
05/07/2011 11:04
Przetarg na autora… Człowieku, nie ośmieszaj się! Tylu tu u nas historyków, to wymień choć dwóch, którzy byliby w stanie/chcieliby się tym zająć.
jola
15/07/2011 15:08
Niepotrzebnie ktoś mnie tu broni / a ktoś atakuje. Jako radny i tak nie mógłbym startować w “przetargu”, poza tym tego typu zamówienia ze względu na kwotę można zlecać z wolnej ręki. Gdybym ja zamierzał coś wydać, robiłbym to z pominięciem urzędu. Zlecenia płatne zdarza mi się przyjmować, ale od “obcych” samorządów (np. heraldyka). Z kolei p. Jarosław Stryjek miał i czas, i wiedzę, by się tematem zająć.
Robert Szydlik
16/07/2011 03:06
Z tego, że ktoś nie jest z Tłuszcza nie wynika, że nie jest w stanie przygotować bardzo dobrego opracowania na temat tego miasta.
Przykładem może tu być Norman Davies piszący bardzo dobre pozycje na temat historii Polski.
Flucky
16/07/2011 12:28
Wczoraj, Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski został odznaczony Pan Jerzy Nachtman. Żołnierz Związku Jaszczurczego i Narodowych Sił Zbrojnych, Powstaniec Warszawski.
O jego związkach z Tłuszczem można przeczytać właśnie w pozycji “Tłuszcz. Źródła i materiały do dziejów miasta i gminy”.
Marcin Ołdak
01/08/2011 11:45